Septembernummer 2026

Onderstaande column en nog veel meer zijn te lezen in het septembernummer van Vlucht naar de Toekomst dat net verschenen is op de website van de stichting behoud duivensport onder nieuws. https://stichtingbehoudduivensport.nl/

Jozien Wijnties-De Jeu – Verdwaalde duiven

Op Facebook zijn verschillende groepen actief waarin vrijwilligers zich inzetten om verdwaalde postduiven weer bij hun eigenaar te krijgen. Eén van de namen die daarbij steeds weer opduikt, is die van Jozien Wijnties-De Jeu uit Oudenhoorn. Voor veel liefhebbers is zij inmiddels een bekend gezicht. Hoog tijd om haar eens voor het voetlicht te brengen. Jozien werd dit jaar 60 en houdt al bijna dertig jaar postduiven. Ze speelt onder haar eigen naam bij De Blauwe Doffer in Hellevoetsluis en was daarvoor ook lid van PV Olympia in Zuidland. Binnen haar vereniging is ze nog altijd actief met het maken van de vluchtverslagen. Samen met haar man René beleefde ze mooie sportieve hoogtepunten. Een van de meest memorabele was een vroege duif op Brive in 2021. Daarnaast behaalde het duo diverse kampioenschappen in Afdeling 5. Hoewel ze ieder onder een eigen naam spelen, vormen ze volgens Jozien "gewoon één team".

Jozien heeft zich jarenlang met veel enthousiasme ingezet voor de duivensport. Ze was actief in de jeugdcommissie en de activiteitencommissie. Ze hielp bij de organisatie van activiteiten, verzorgde foto's, flyers en presentaties, regelde sponsoring voor de jeugd en zette zich in om jonge liefhebbers enthousiast te houden voor de sport. Ook stond ze aan de wieg van de Ladies League in Afdeling 5. Samen met Sonja Hagens en later Renate van Beusekom en Monique Gielen bouwde ze de competitie uit tot een succes. Het uitgangspunt was dat zoveel mogelijk deelneemsters kans maakten op een prijs, zodat iedereen zich betrokken voelde. Na de vorming van Afdeling Zuidwest werd haar al snel gevraagd om ook in deze nieuwe afdeling de Ladies League op te zetten. Samen met Monique Gielen en de Zeeuwse dames Karin Wielemaker en Claudia Korstanje geeft ze daar nu opnieuw vorm aan.

Maar Jozien is bij veel liefhebbers misschien nog wel bekender vanwege haar inzet voor verdwaalde postduiven. Al ruim dertien jaar probeert zij, vaak achter de schermen, gevonden duiven weer met hun eigenaar te herenigen. Die betrokkenheid ontstond al kort nadat ze zelf met de duivensport begon. Thuis ving ze regelmatig verdwaalde duiven op en deed ze er alles aan om die weer bij hun eigenaar terug te krijgen.
Sinds 2012 is Jozien actief op Facebook, waar ze door de inmiddels overleden Henk Obee en Willem Mielekamp werd betrokken bij de eerste groepen voor gevonden postduiven. Inmiddels beheert Jozien meerdere Facebookgroepen voor vermiste en gevonden postduiven. Dat doet ze niet alleen. Zo werkt ze nauw samen met onder anderen Ellen Bosgraaf en Robert Heinsbroek, terwijl ze voor contacten over de grens kan terugvallen op een netwerk van vrijwilligers. Voor Frankrijk is dat bijvoorbeeld Laurent Sauvage, die Nederlands en Frans spreekt en zeer actief is, en voor Duitsland Marion Kerkhoff. Daarnaast staan Petra Burr en Paul Hendrickx ook altijd klaar om te bemiddelen of vertalen. Sinds kort is daar ook Lennard van Vliet in Denemarken bijgekomen. "Eigenlijk is het één groot netwerk. Samen zorgen we ervoor dat veel duiven weer bij hun eigenaar terechtkomen."

Via sociale media worden jaarlijks talloze postduiven weer met hun eigenaar herenigd. Facebook is daarbij voor Jozien veruit het belangrijkste platform. Zie onder andere deze link duif gevonden - vermist De mooiste momenten zijn voor haar wanneer een gevonden duif dankzij het netwerk weer veilig thuiskomt, zeker als deze is opgevangen door mensen die niets met de duivensport hebben. "Die mensen weten vaak niet wat ze met zo'n duif moeten doen en blijven er soms mee zitten. Dan is het mooi als je alles snel kunt regelen." Dat is volgens haar niet alleen belangrijk voor de duif en de eigenaar, maar ook voor de beeldvorming van de duivensport. Door haar jarenlange betrokkenheid merkt Jozien namelijk dat er veel onbegrip bestaat over de duivensport. Ze probeert daarom steeds weer uit te leggen dat de overgrote meerderheid van de liefhebbers hun duiven juist graag weer veilig thuis ziet komen. Volgens haar kan één ondoordachte reactie van een duivenliefhebber al snel een verkeerd beeld bevestigen, terwijl de meeste liefhebbers er juist alles aan doen om hun verdwaalde duiven terug te krijgen.

Tegelijkertijd ziet Jozien ook de andere kant van het verhaal. Ze begrijpt dat het voor sommige liefhebbers niet altijd eenvoudig is om een verdwaalde duif zelf op te halen. De kosten van een koerier, brandstof of zelfs een dierenambulance kunnen flink oplopen, terwijl de duivensport op zichzelf al een kostbare hobby is. Zeker voor oudere liefhebbers, jeugdleden of mensen met een beperkt budget kunnen die extra kosten een groot probleem vormen. Dat neemt volgens haar niet weg dat liefhebbers hun verantwoordelijkheid moeten nemen. Wanneer een duif wordt gevonden, moet er altijd naar een oplossing worden gezocht. Tegelijkertijd vindt ze dat de sport slimmer en efficiënter met dit vraagstuk kan omgaan. "Ik denk daar heel vaak over na," vertelt ze. "Het liefst zou ik een landelijk netwerk zien waarin liefhebbers, opvangadressen, dierenambulances en andere vrijwilligers samenwerken. Als ergens een duif wordt gemeld, zou een liefhebber uit de buurt direct kunnen inspringen, zodat de duif snel geholpen wordt en de kosten beperkt blijven." Volgens Jozien ontstaan er gelukkig steeds meer initiatieven die in die richting gaan. Zo is er sinds kort de app PigeonBase die vraag en aanbod rondom gevonden duiven beter op elkaar probeert af te stemmen. Deze is te downloaden via de appstore (klik op de link). Ook noemt ze het centrale opvanghok in Waspik, dat inmiddels samenwerkt met meerdere regionale opvanglocaties en zo het vervoer van gevonden duiven efficiënter probeert te organiseren. Het zijn volgens haar waardevolle ontwikkelingen, maar er valt nog veel te winnen wanneer liefhebbers, opvangadressen en organisaties de krachten nog meer bundelen.

Zeker tijdens het vliegseizoen heeft Jozien haar handen vol aan het helpen van vinders en liefhebbers. Vaak blijft het niet bij een paar berichtjes over en weer. Regelmatig krijgt ze vragen van mensen die denken dat een postduif met een ring zich eenvoudig laat vangen, terwijl de praktijk vaak heel anders is. Om niet steeds opnieuw dezelfde uitleg te hoeven geven, heeft ze op haar telefoon een standaardtekst met tips en een afbeelding klaarstaan die ze direct kan meesturen. "Natuurlijk zie ik niet alles en soms heb ik er wat minder tijd voor, maar ik doe wat ik kan. Gelukkig krijg ik daarbij hulp van anderen."

Ook krijgt Jozien regelmatig berichten van mensen die gewonde duiven met veel toewijding verzorgen en daarbij soms flinke dierenartskosten maken. Dat waardeert ze enorm. Wel betreurt ze het dat sommige hulpverleners de vaste voetring verwijderen, in de veronderstelling dat de duif daarna een vrij leven kan leiden. "Ze bedoelen het goed, maar een postduif zal altijd proberen naar huis terug te keren. Dan komt zo'n duif uiteindelijk toch weer thuis, maar zonder ring. Officieel mag de eigenaar zo'n duif dan niet meer op het hok houden en moet hij of zij er afstand van doen. Dat vind ik heel erg."

Hoeveel tijd ze aan haar vrijwilligerswerk besteedt, is nauwelijks in uren uit te drukken. De ene dag is ze er met tussenpozen vrijwel continu mee bezig, een andere dag slechts even en soms helemaal niet. Maar één ding is duidelijk: zolang er verdwaalde postduiven zijn die de weg naar huis nog niet hebben gevonden, zal Jozien zich blijven inzetten om die laatste schakel tussen vinder en eigenaar te zijn.